Bora Bey’i İkna Etmek: Onaylanan 10 Proje Listesine “Süreci Bozmadan” Nasıl Girilir?
Bora Bey’in dili “çeviklik”, refleksi ise “prosedür”. Bu senaryoda kazananlar, listeyi delmeye çalışmadı; listeyi koruyup riski ölçülebilir bir denemeye sıkıştırdı.
[ Giriş ]
Giriş:
Sabah o nihai listeyi görüp kendi projenin dışarıda kaldığını fark ettiğin an var ya… İnsan bir yandan “tamam, karar verilmiş” diyor, bir yandan da içi içini yiyor: “Bu iş daha sisteme girilmeden kapanmadan bir pencere olmalı.”
Bu senaryoda pencere gerçekten var; ama Bora Bey’in penceresi camdan değil, yönetmelikten yapılmış. İnovasyon Direktörü olarak toplantılarda “çevik olmalıyız” diye tempo tutuyor; iş listeyi değiştirmeye gelince süreç bozulmasın diye frene basıyor.
İşin inceliği şu: Sen Bora Bey’den “kararını değiştirmesini” değil, “kararı bozmadan yeni bir karar biçimi” üretmesini istiyorsun. Yani onun sevdiği düzeni koruyup, senin projen için kontrollü bir istisna tasarlıyorsun.
[ İşe yarayanlar ]
Neler işe yaradı?:
Kazananların ortak özü şuydu: Projeyi değil, süreci pazarladılar; riskin sınırını, ölçümünü ve çıkışını en baştan yazdılar.
1) “Listeyi bozmadan koşullu pilot” çerçevesi:
- “Ana liste” korunuyor.
- İstisna, süre ve koşulla sınırlandırılıyor.
- Karar, geri alınabilir hale geliyor.
Bora Bey’in en büyük korkusu “emsal” yaratmak: Bugün bir projeyi içeri alırsa yarın herkes kapıya dayanır. Kazananlar bu korkuyu “ana listeye dokunmadan” yumuşattı; projeyi 10+1, kontenjan dışı ya da koşullu bir deneme olarak konumladı.
2) Ölçütleri netleştirip tartışmayı zevkten çıkarma:
- 4–6 hafta gibi kısa süre.
- 2–3 net hedef: doğrulanmış müşteri, ilk gelir, teknik fizibilite.
- Hedef tutmazsa otomatik kapanış.
Bora Bey’in “çevik” söylemi, aslında ölçülebilir ilerleme arzusuna dayanıyor; ama prosedürcülüğü yüzünden ölçüsüz denemeden nefret ediyor. KPI (kilit performans göstergesi) gibi somut ölçütler koyanlar, tartışmayı “hak ediyorum”dan “kanıtlarım”a taşıdı.
3) “Ek bütçe yok” ve kaynak kaydırma dili:
- “Mevcut pay içinde düşük öncelikli bir kalemi kaydırma” önerisi.
- Ortak altyapı kullanımıyla maliyeti sıfıra yaklaştırma.
- Ek operasyonel yükü üstlenme taahhüdü.
Listenin sabah onaylanmış olması demek, bütçe kalemlerinin siyasi bir dengeye oturduğu anlamına geliyor. Ek bütçe isteyenler Bora Bey’in alarmını çaldı; mevcut kalemlerden kaydırma önerenler ise “sistemi yormadan” çözüm sundu.
[ Başarısız olanlar ]
Neler başarısız oldu?:
Başarısızlık örüntüsü netti: Bora Bey’e ya meydan okudun ya da onu süreç dışına ittin; ikisi de onun dünyasında “risk” demek.
1) Kararı küçümseyen, seçimi yanlışlayan dil:
- Üstten konuşma.
- Diğer projeleri değersizleştirme.
- “Benimki en kârlı, nokta” ısrarı.
“Yaptığınız seçim doğru değil” gibi cümleler, Bora Bey’in statüsünü değil, prosedürünü hedef alıyor. O da bunu “düzenime saldırı” diye okuyor ve kapıyı kapatıyor.
2) Tehdit ve üst yönetimle dolaşma hamlesi:
- Hiyerarşiyi atlama.
- İstisnayı baskıyla alma denemesi.
- “Destek ver, ben yukarıyı hallederim” yaklaşımı.
“CEO ile görüşme ayarladım” ya da “başka şirketlerle konuşurum” gibi çıkışlar, Bora Bey’in en hassas yerine basıyor: Kontrol ve süreç sahipliği. İkna değil, güç gösterisi oluyor.
3) Kanıtsız büyük iddialar ve garanti söylemi:
- Veri yerine slogan.
- Süre, kapsam ve ölçüt belirsizliği.
- “İşe yarayacağı garanti” gibi risk inkârı.
“Kesin seçilmeli”, “felaket olur”, “%200 kâr” gibi cümleler kulağa güçlü geliyor ama prosedürcü yönetici için zayıflık sinyali: Ölçüm yoksa iddia şişer.
[ Dersler ]
Bu senaryodan çıkarılacak uygulanabilir dersler:
(Kurumsal hayat + kriz yönetimi)
1) Yanlış: “Listeyi değiştir.” / Doğru: “Listeyi koru, kontrollü deneme ekle.” - Bora Bey’in itirazı fikre değil, emsale. - İstisnayı süre ve koşulla kilitle.
2) Yanlış: “Projem çok iyi.” / Doğru: “Şu 2–3 ölçütle 4–6 haftada kanıtlarım.” - Ölçüt sayısını az tut. - Başarı tanımını baştan yaz.
3) Yanlış: “Ek bütçe lazım.” / Doğru: “Mevcut kalemlerden kaydırma + ortak kaynakla sıfıra yakın maliyet.” - Bütçe tartışmasını büyütme. - Operasyonel yükü senin üstleneceğini netleştir.
[ Sonuç ]
Sonuç:
Kazanan formül şuna benziyor: - Ana listeye dokunma, “koşullu pilot” ekle. - Ek bütçe isteme; kaynak kaydırmayı öner. - 4–6 haftalık süre + az sayıda net ölçüt koy. - Hedef tutmazsa otomatik çıkış ve sorumluluğu üstlen.
Sen bu oyunda Bora Bey’i “yumuşatmaya” çalışmıyorsun; ona, kendi prosedür sevgisini incitmeden çevik davranabileceği bir kulvar açıyorsun. İnsan tarafı da şu: Bora Bey çoğu zaman katı değil, sadece yarın sabah sorulacak sorulara bugünden cevap arıyor. O cevapları sen verirsen, kapı sandığından hızlı açılıyor.
[ BAŞARILI YAKLAŞIMLAR DÖKÜMÜ ](3 madde)GösterGizle
[ KRİTİK ÇIKARIMLAR ](3 madde)GösterGizle
- [1]Prosedürcü yöneticiye ikna, “fikir”den önce “süreç tasarımı” ile yapılır.
- [2]Koşullu pilot, hem çevikliği hem düzeni aynı anda sağlar.
- [3]Az sayıda KPI, büyük vaatlerden daha ikna edicidir.
